Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest

Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is een van de drie Gewesten van België, opgericht bij de bijzondere wet van 12 januari 1989. Het oefent eigen bevoegdheden uit op een grondgebied van 161 km² met 1,2 miljoen inwoners en 19 gemeenten.

De gewestregering

De Brusselse regering bestaat uit een Minister-President en vier ministers, waarvan minstens twee uit elke taalgroep (Franstalig en Nederlandstalig). Zij worden bijgestaan door drie gewestelijke staatssecretarissen. De regering oefent de uitvoerende macht uit: zij legt ordonnanties voor aan het Parlement, beheert de administratie en voert het gewestelijk beleid uit.

Het Brussels Parlement

Het Parlement van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest telt 89 leden: 72 van de Franse taalgroep en 17 van de Nederlandse taalgroep. Het stemt ordonnanties (gewestelijke wetten), de begroting en controleert de regering. De dubbele taalmeerderheid — vereist voor de regeringsvorming — is een van de belangrijkste kenmerken van de Brusselse institutionele architectuur.

Gewestelijke bevoegdheden

Het Gewest oefent bevoegdheden uit in tal van domeinen die het dagelijks leven van de Brusselaars direct raken:

Ruimtelijke ordening en stedenbouw — Huisvesting — Leefmilieu en waterbeleid — Tewerkstelling en economie — Mobiliteit en openbare werken — Energie — Buitenlandse betrekkingen en buitenlandse handel — Wetenschappelijk onderzoek — Toezicht op de gemeenten

Het Gewest heeft ook de provinciale bevoegdheden overgenomen (Brussel heeft geen provincie), waardoor het werkterrein breder is dan dat van de twee andere Gewesten.

De gewestbegroting

De begroting van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest bedraagt ongeveer 7 miljard euro per jaar. Ze wordt gefinancierd door federale overdrachten (bijzondere financieringswet), eigen fiscale ontvangsten (verkeersbelasting, onroerende voorheffing) en Europese fondsen. Brussel kampt met een structureel onevenwicht: het produceert 19% van het Belgische bbp maar ontvangt slechts een fractie van de bijbehorende fiscale ontvangsten wegens het pendelaarseffect.

De para-gewestelijke instellingen

Het Gewest steunt op een reeks instellingen van openbaar nut om zijn beleid uit te voeren: Actiris (tewerkstelling), MIVB (vervoer), Leefmilieu Brussel, Brussel Huisvesting, perspective.brussels (stedenbouw), Innoviris (onderzoek), Net Brussel. Deze instellingen werken met meerjarige beheersovereenkomsten.