Onderwijs: kinderopvangplaatsen, schooluitval en spanningen Cocof/VGC

Engagementen uit de GBV

De Gewestelijke Beleidsverklaring behandelt onderwijs en opleiding vanuit de gewestelijke en gemeenschapsbevoegdheden die in Brussel worden uitgeoefend:

Vroege kinderjaren

• Creëren van kinderopvangplaatsen — investeringsplan om de opvangcapaciteit te verhogen, in coördinatie met ONE (FWB) en Opgroeien (Vlaamse Gemeenschap)
• Financiële toegankelijkheid — behoud en versterking van gewestelijke subsidies voor opvangmilieus

Schooluitval

• Actieplan tegen schooluitval — coördinatie tussen Gewest, Cocof, VGC en de twee Gemeenschappen
• Actiris Jeunes — inschakelingsmaatregelen voor jongeren die de school verlaten zonder diploma
• Kwalificerend onderwijs — versterking van technische en beroepsrichtingen, afgestemd op de behoeften van de Brusselse arbeidsmarkt

Tweetaligheid en coördinatie

• Bevordering van FR/NL-tweetaligheid — in het onderwijs en de beroepsopleiding
• Coördinatie Cocof/VGC — harmonisering van het Franstalige en Nederlandstalige onderwijsbeleid in Brussel
• Schoolmobiliteit — vervoer en bereikbaarheid van scholen in de 19 gemeenten

Bestuur van het onderwijs in Brussel

Het onderwijs in Brussel valt voornamelijk onder de Gemeenschappen (FWB en Vlaamse Gemeenschap), maar het Gewest grijpt in via:

• Cocof — overgedragen bevoegdheden inzake Franstalig onderwijs (sociale promotie, permanente vorming)
• VGC — Nederlandstalige bevoegdheden inzake onderwijs, cultuur en welzijn. Dagelijks volgen ongeveer 100.000 leerlingen (van kleuter tot volwassenen) Nederlandstalig onderwijs in Brussel, dat is meer dan 20 % van de Brusselse kinderen. De VGC beheert de voormalige provinciale Nederlandstalige scholen (sinds 1995) en subsidieert de capaciteitsuitbreiding van scholen. Recent voorbeeld: investering van 450.000 EUR in de nieuwe campus van het Atheneum Brussel (360 → 510 plaatsen, werken februari 2026)
• Actiris / Bruxelles Formation / VDAB Brussel — beroepsopleiding en inschakling van jongeren. VDAB Brussel heeft een opleidingscentrum in Sint-Joost-ten-Node, gericht op Nederlandstalige en anderstalige werkzoekenden (verkoop, zorg, administratie, Nederlands als tweede taal)

BOA: overgang naar de VGC (september 2026)

Het BOA-decreet (Buitenschoolse Opvang en Activiteiten) is van kracht sinds 2021, met een overgangsfase tot augustus 2026. Vanaf september 2026 neemt de VGC de volledige regie over van de Nederlandstalige buitenschoolse opvang in Brussel: beleid, lokaal erkenningskader, budgetallocatie en coördinatie van partners. Het oude kwaliteitslabel voor kinderdagverblijven vervalt ten voordele van het nieuwe VGC-kader.

Engagementen DPC (COCOF, 23 februari 2026)

De Verklaring van Gemeenschapsbeleid (DPC) van de COCOF, voorgesteld aan het Franstalig Brussels Parlement op 23 februari 2026, bevat meerdere onderwijsengagementen:

• Bestrijding van schooluitval — verklaarde prioriteit, in coördinatie met de FWB en het Gewest
• Beroepsopleiding — versterking via Bruxelles Formation (voogdij: Boris Dilliès, MR)
• Uitbreiding van kinderopvangplaatsen — investering in coördinatie met ONE (voogdij kinderopvang: Karine Lalieux, PS)
• Ondertiteling van BX1 — in het Nederlands, Engels en voor toegankelijkheid (maatregel onderwijs/media)

De opsplitsing van de bevoegdheden Werk (Hublet, Les Engagés) en Opleiding (Dilliès, MR) tussen twee verschillende COCOF-ministers is een aandachtspunt dat door de oppositie wordt aangekaart.

Bronnen en methodologie

De gedocumenteerde engagementen zijn afkomstig uit de officiële GBV-tekst en uit concordante persbronnen over het regeerakkoord van 12 februari 2026. De indicatoren (kinderopvangdekking, schooluitval) komen van ONE, Opgroeien, IBSA en Eurostat.