Naar inhoud
Brussels Governance Monitor

Handel: 13,5 % leegstand, horeca 17 % van de faillissementen

Actueel ·

13,5 % van de handelspanden staat leeg (3 500 panden). De horeca vertegenwoordigt 6 % van de kmo's maar 17 % van de faillissementen. De Vijfhoek telt 18,3 % leegstand. De begrotingsinspanning van 1,2 miljard EUR zal ook de steunprogramma's voor de handel treffen.

Gedeblokkeerde mechanismen — in afwachting van uitvoering

Deze mechanismen waren bevroren tijdens de periode van lopende zaken (juni 2024 – februari 2026). De regering die op 14 februari 2026 is aangetreden, kan ze nu heractiveren.

  • Subsidies voor commerciële revitalisering

    De gewestelijke programma's voor de revitalisering van handelskernen waren bevroren: er konden geen nieuwe projectoproepen worden gelanceerd. De nieuwe regering kan deze nu herlanceren, maar de begrotingsinspanning van 1,2 Mrd EUR kan hun omvang beperken.

  • Strategie voor de nachteconomie

    Het gewestelijk plan voor de nachteconomie was opgeschort tijdens de lopende zaken. Het kan nu door de nieuwe regering worden herlanceerd.

  • Bijwerking van de handelsreglementering

    De geplande aanpassingen van de regelgeving om het kader voor de Brusselse detailhandel te moderniseren konden niet worden aangenomen. Ze kunnen nu worden doorgevoerd.

  • Gewestelijk actieplan voor de handel

    Het gewestelijk actieplan voor de handel kon niet worden vernieuwd of aangepast tijdens de lopende zaken. De nieuwe regering kan het nu herlanceren of vervangen.

Wat verder loopt

  • Lopende handelsactiviteit

    De handelsactiviteit gaat normaal door in Brussel. Handelaars oefenen hun activiteiten uit binnen het bestaande regelgevingskader.

  • Bestaande vergunningen en machtigingen

    De handelsvergunningen en machtigingen die voor juni 2024 waren afgeleverd, blijven geldig. Verlengingsaanvragen in het kader van het dagelijks beheer worden verder behandeld.

Impactindicatoren

~60 000

Handelszaken in het Brussels Gewest

hub.brussels / Atrium Brussels

13,5 %

Leegstandspercentage van handelspanden in Brussel

hub.brussels

3 500

Leegstaande handelspanden

BX1 / hub.brussels

~55 000

Banen in de Brusselse detailhandel

RSZ / Actiris

Regeringsakkoord: de aangekondigde impact

Volgens overeenstemmende persbronnen bevat het akkoord van 12 februari 2026 verschillende maatregelen die de handelssector raken:

  • Nieuw mobiliteitsplan als opvolger van Good Move: de herziening van de verkeersinrichting zal de handelszones in de heringerichte mazen beïnvloeden. De impact op de bereikbaarheid van winkels wordt een centraal vraagstuk
  • LEZ behouden met jaarpas (350 EUR, sociaal tarief 200 EUR): handelaars en hun leveranciers die niet-conforme voertuigen gebruiken, krijgen een voorspelbare kost in plaats van boetes per overtreding
  • Renolution-premies hervormd: de toegangsvoorwaarden voor de energierenovatiepremies worden herzien, wat handelszaken die ervan profiteerden kan treffen
  • Daling van de personenbelasting met 1 % en verhoging van het abattementplafond (600 000 → 800 000 EUR): deze fiscale maatregelen beogen de residentiële aantrekkelijkheid van Brussel te versterken, wat de buurthandel indirect ondersteunt

Aandachtspunt: het einde van de lopende zaken maakt de herlancering mogelijk van de commerciële revitaliseringsprogramma's, de strategie voor de nachteconomie en de modernisering van het regelgevingskader. De begrotingsinspanning zal de omvang van de beschikbare middelen voor deze relances bepalen.

Staat van het handelsweefsel (februari 2026)

Commerciële leegstand: 13,5 %

Volgens hub.brussels bedraagt het gemiddelde leegstandspercentage 13,5 % in het Brussels Gewest, ofwel 3 500 leegstaande panden. De geografische verdeling toont een gradiënt centrum-periferie:

ZoneLeegstandspercentage
Vijfhoek (stadscentrum)18,3 %
Eerste kroon13,9 %
Tweede kroon10,7 %

Horeca: oververtegenwoordiging in de faillissementen

De horecasector vertegenwoordigt slechts 6 % van de kmo's in Brussel, maar concentreert 17 % van de faillissementen — bijna 3 keer zijn aandeel in de economie. De opeenvolging van crisissen (COVID, inflatie, personeelstekort, regelgeving) heeft deze deelsector diep geraakt.

Impact van de gewestelijke besparingen

De begrotingsinspanning van 1,2 miljard EUR aangekondigd door de nieuwe regering zal de overheidsinstellingen treffen, waaronder hub.brussels en Atrium Brussels die de steunprogramma's voor de handel dragen. De middelen voor commerciële revitalisering zouden kunnen worden verminderd terwijl de behoeften toenemen.

Bronnen: BX1, « 13 % van de handelspanden staan leeg »; Fédération Horeca Bruxelles, analyse van de faillissementen.

Nederlandstalige handelsondersteuning (UNIZO Brussel)

Het Nederlandstalige ondernemersnetwerk is gestructureerd rond UNIZO Brussel en het lokale chapter Brussel19 (19 gemeenten):

  • Begeleiding: retail-experten (etalages, inrichting), individuele coaching (beheer, e-commerce), workshops over regelgeving
  • Belangenbehartiging: memorandum KRACHTWERK (2024, 80 aanbevelingen), gezamenlijke standpunten met UCM over de handel in de Vijfhoek
  • Cijfers: 45 % van de Brusselse ondernemers overweegt het Gewest te verlaten (UNIZO-peiling 2024); 1 900+ faillissementen in 2024 (UNIZO/UCM/Graydon)

hub.brussels (ex-Atrium, gefuseerd in 2018) is drietalig (FR/NL/EN) en bedient alle ondernemers. De dienst hub.info (gratis nummer 1819) is beschikbaar in het Nederlands.

Handel is een gewestelijke bevoegdheid, geen gemeenschapsbevoegdheid — de VGC speelt geen directe rol, maar UNIZO helpt handelaarsverenigingen om toegang te krijgen tot sociaal-culturele VGC-subsidies.

Bron: UNIZO, « Brussel aanbod », geraadpleegd op 2 maart 2026; BRUZZ, « UNIZO: behoud lokale handelszaken », feb. 2024.

Geërfde context (juni 2024 – februari 2026)

Programma’s voor commerciële revitalisering, subsidies en de strategie voor de nachteconomie waren bevroren. 13,5 % leegstand in commerciële panden, 60.000 handelszaken zonder nieuwe steun.

Lees de volledige context

Terug naar home2 maart 2026

Volg dit domein per e-mail

Max. 1 e-mail/week. Uitschrijven met 1 klik.