Naar inhoud
Brussels Governance Monitor

Economie: Stedelijke Vrijhandelszone (Haven + Audi Forest), hoofdstad van AI

Lopend

Dit dossier verloopt normaal binnen het huidige kader.

Officiële bron
Recent geverifieerd ·

De GBV voorziet de oprichting van een Stedelijke Vrijhandelszone (Haven van Brussel + Audi Forest-site), de positionering van Brussel als AI-hoofdstad, de opening van museum Kanal met een nieuwe governance, en het project Brussels Expo CONFEX op de Heizel.

ZelfstandigenLevensduurte
Kort samengevat (eenvoudige taal)

De regering wil bedrijven en investeerders naar Brussel aantrekken. Er komt een speciale zone aan de Haven en in Forest, en Brussel wil de hoofdstad van de kunstmatige intelligentie worden.

Kerncijfers

12% (was 6 %)

Btw hotelnachten (vanaf 1 maart 2026)

Economische context (februari 2026)

Eerste Ministerraad (19 februari)

De regering-Dilliès heeft haar eerste Ministerraad gehouden op 19 februari 2026. De aangekondigde prioriteit: de uitwerking van de gewestbegroting, die al meer dan 600 dagen ontbreekt en vóór eind maart 2026 aan het Parlement moet worden voorgelegd.

Bouwsector: voorlopende indicator van de gewestelijke economie

De bouwsector, barometer van de economische activiteit, kent een uitgesproken crisis:

  • −1 402 bouwbedrijven in 2024 — eerste nettoverlies in 10 jaar (Embuild)
  • 1 443 faillissementen in de bouw in het 1e semester 2025 — historisch record, +10 % op jaarbasis
  • 9 467 woningen vergund in T1 2025 — het laagste niveau sinds het begin van de Statbel-statistieken (2012)
  • In Brussel: 405 faillissementen bouw in 2024, op twee na meest getroffen sector
  • Gemiddelde termijn voor het verkrijgen van een bouwvergunning in Brussel: ~7 jaar

De Stedelijke Vrijhandelszone (Haven + Audi Forest) voorzien in de GBV beoogt deze trend te keren, maar experts verwachten geen herstel vóór 2027.

Bronnen: Embuild, « recordaantal faillissementen in de bouw » (2025); RTBF, « faillissementen stijgen, vergunningen op laagste punt » (2025).

Engagementen uit de GBV

De Gewestelijke Beleidsverklaring van 13 februari 2026 wijdt een hoofdstuk aan de economie en de internationale aantrekkelijkheid van Brussel.

Stedelijke Vrijhandelszone

De regering voorziet de oprichting van een Stedelijke Vrijhandelszone op twee locaties:

  • Haven van Brussel — logistieke en industriële bestemming
  • Audi Forest-site — industriële reconversie na de sluiting van de fabriek

Drie hefbomen zijn voorzien:

  • Fiscale hefboom — verlaging van de onroerende voorheffing en registratierechten binnen de zone
  • Administratieve hefboom — uniek loket Fast-Track voor bedrijven
  • Menselijke hefboom — speciale Actiris-cel voor beroepen in de zone

Aantrekkelijkheid en innovatie

  • Positionering van Brussel als hoofdstad van de kunstmatige intelligentie
  • Hub.Brussels: voortzetting van internationale economische missies
  • Innoviris: geïntegreerd proces met Finance.Brussels
  • GovTech hub (Schuman, Mediapark, Kanal)

Cultuur en grote projecten

  • Kanal — opening van het museum met nieuwe governance en beheersovereenkomst
  • Brussels Expo CONFEX (CONference + EXhibition) op de Heizel, gefinancierd via NEO
  • Steun voor de nachtsector en evenementen
  • Zinneke Parade en BXL 2030: steun bevestigd

Sociale economie en ondernemerschap

  • Voluntaristische positie inzake sociale economie
  • Steun voor vrouwelijk ondernemerschap en diversiteit

Sport

  • RUSG — stadion op de Bempt (Vorst)

Federale impact: btw-verhoging hotelsector (1 maart 2026)

De federale regering heeft besloten de btw op hotelnachten van 6 % naar 12 % te verhogen vanaf 1 maart 2026. Deze maatregel, ingeschreven in het federale begrotingsakkoord, treft rechtstreeks de Brusselse hotelsector — Brussel concentreert het merendeel van de toeristische en zakelijke overnachtingen van het land.

De Brussels Hotels Association schat de impact op ongeveer +8,50 EUR op een overnachting van 150 EUR. De federatie hekelt een « cocktail van belastingen in 2026 » die deze verhoging combineert met andere heffingen.

Tegelijkertijd daalt de btw op frisdranken geserveerd in de horeca van 21 % naar 12 %, een gedeeltelijke verlichting voor de restauratiesector.

De gewestelijke GBV voorziet in vrijhandelszones en aantrekkelijkheidsmaatregelen om deze verhoogde federale lasten gedeeltelijk te compenseren.

Bronnen en methodologie

De hierboven gedocumenteerde engagementen komen uit de officiële tekst van de GBV (hoofdstuk 8) en uit overeenstemmende persbronnen die het regeerakkoord van 12 februari 2026 hebben behandeld.

Geërfde context (juni 2024 – februari 2026)

De bouwsector verloor 1.822 ondernemingen in een jaar, faillissementen namen toe en het investeerdersvertrouwen verslechterde tijdens de afwezigheid van een volwaardige regering.

Lees de volledige context

Wat dit concreet betekent

De nieuwe regering voorziet in een Stedelijke Vrijhandelszone aan de Haven en in Forest, een positionering als AI-hoofdstad en de opening van Kanal. De concretisering hangt af van uitvoeringsbesluiten en het budget.

Wat BGM niet zegt

Deze fiche zegt niet dat de economische maatregelen groei garanderen — ze documenteert de engagementen uit de GBV inzake aantrekkelijkheid en ontwikkeling. De werkelijke impact zal afhangen van de internationale conjunctuur en de effectieve uitvoering van de aangekondigde maatregelen.

Volg dit domein per e-mail

Max. 1 e-mail/week. Uitschrijven met 1 klik.